ضیاءالصالحین توصیه های امام علی علیه السلام در ماه مبارک رمضان | ضیاء الصالحین

توصیه های امام علی علیه السلام در ماه مبارک رمضان

ماه مبارک رمضان
امام علی علیه السلام در زمینه اعتکاف می فرماید: فَلَمْ یزَلْ یعْتَکِفُ فِی الْعَشْرِ الاْءَواخِرِ مِنْ رَمَضانَ حَتّی تَوَفّاهُ اللّهُ؛ پس [پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله] همیشه در دهه آخر ماه رمضان در حال اعتکاف بود تا آن وقت که خداوند او را گرفت

توصیه های امام علی علیه السلام در ماه مبارک رمضان

حضرت علی علیه السلام در مورد فضیلت ماه مبارک رمضان می فرماید:

اللّه اللّه فی صیام شهر رمضان فانّه جنّة من النار:[بهج الصباغة، ج 11، صفحه ى 66] خدا را، خدا را، در روزه ماه رمضان زیرا كه سپرى است در برابر آتش دوزخ.

توصیه های امام علی علیه السلام در ماه مبارک رمضان

کیفیت روزه از زبان حضرت علی علیه السلام

امام على علیه السلام فرمود: الصیام اجتناب المحارم كما یمتنع الرجل من الطعام و الشراب :[بحارالانوار، ج 93، ص 249] روزه پرهیز از حرامها است همچنانكه شخص از خوردنى و نوشیدنى پرهیز مى كند.

حضرت در مورد برترین روزه می فرمایند: 

صوم القلب خیر من صیام اللسان و صوم اللسان خیر من صیام البطن.[غرر الحكم، ج 1، ص 417، ح 80] روزه قلب بهتر از روزه زبان است و روزه زبان بهتر از روزه شكم است.

ایشان در مورد روزه بى ارزش می فرمایند:

كم من صائم لیس له من صیامه الا الجوع و الظما و كم من قائم لیس له من قیامه الا السهر و العناء:[نهج البلاغه، حكمت 145چه بسا روزه دارى كه از روزه اش جز گرسنگى و تشنگى بهره اى ندارد و چه بسا شب زنده دارى كه از نمازش جز بی خوابى و سختى سودى نمى برد.

حکمت روزه از نگاه امام علی علیه السلام

حضرت در مورد حکمت روزه آن را آزمون اخلاص معرفی می نماید:

فرض الله ... الصیام ابتلاء لاخلاص الخلق؛[نهج البلاغه، حكمت 252] امام على علیه السلام فرمود: خداوند روزه را واجب كرد تا به وسیله آن اخلاص خلق را بیازماید.

نمازهای مستحبی, تلاوت قرآن, احیاء شبها

نمازهای مستحبی در ماه رمضان

نمازهای مخصوصی برای هر شب ماه مبارک رمضان از حضرت علی علیه السلام روایت شده و ثوابهای زیادی برای هر شبی ذکر فرموده اند. این نمازهای مستحبی تمام دو رکعت خوانده میشود و نشسته هم جایز است بخواند، لکن ایستاده بهتراست.

تلاوت قرآن در ماه مبارک رمضان

امام علی علیه السلام در خطبه اول ماه مبارک در مورد تلاوت قرآن در ماه مبارک رمضان فرمودند:

اى روزه دار! در شب و روزت با تلاوت كتاب خدا، به او تقرّب بجوى، كه همانا كتاب خدا، شفیعى است كه روز قیامت، شفاعتش براى قرآن خوانان پذیرفته است و با خواندن آیات آن، از درجه هاى بهشت بالا مى روند.[كتاب ماه خدا، محمدی ری شهری، ج 1، ص 176]

احیاء شب ها در ماه مبارک رمضان

حضرت علی علیه السلام در خطبه ماه مبارک خود در مورد احیاء شبهای ماه مبارک چنین فرمودند:

اى روزه دار! در كار خویش نیك بنگر، كه در این ماه، میهمان پروردگار خویش هستى . بنگر كه در شب و روزت چگونه اى و چگونه اعضاى خود را از نافرمانى خدا حفظ مى كنى. بنگر تا مبادا شب در خواب باشى و روز در غفلت؛ پس این ماه بر تو بگذرد و بار گناهت همچنان بر دوشت مانده باشد؛ پس آنگاه كه روزه داران پاداش هاى خود را مى گیرند، تو از زیانكاران باشى و آنگاه كه به كرامت فرمانرواى خویش نایل مى شوند، از محرومان گردى و آنگاه كه به همسایگى با پروردگارشان سعادتمند مى شوند، تو از طردشدگان باشى![كتاب ماه خدا، محمدی ری شهری، ج 1، ص 176]

دعای امام علی علیه السلام در هنگام افطار

دعای امام علی علیه السلام در هنگام افطار

خدایا! برای تو روزه گرفتیم و با روزی تو افطار می کنیم. پس این روزه را از ما بپذیر که به راستی تو شنوا و دانا هستی.

خدایا! ای پروردگار روشنی سترگ و ای پروردگار جایگاه بلند! تویی معبود هرکس که در آسمان ها است و معبود هر کس که در زمین است و جز تو معبودی در میان آن ها نیست و تویی قاهر و مسلط بر هر که در آسمان ها و هر که در زمین است... .

از تو می خواهم که در کار من آسانی و گشایشی مقرّر فرمایی و مرا بر دین محمد و خاندان محمد و بر سنّت محمد و خاندان محمد که درود بر او و آنان باد، پا برجا و ثابت قدم بداری و عمل و کردار مرا در فراز جایگاه پذیرفته قرار دهی.

زیرا که من به تو ایمان دارم و بر تو توکل می کنم و به درگاه تو زاری می نمایم.

می دانم که بازگشتم به سوی تو است و هرآنچه خیر و خوبی است از تو می خواهم که همه را برای من و پدر و مادر و خاندان و فرزندانم گردآوری و هرآنچه بدی است همه را از ما بازگردانی.

ای خدا! تویی مهر پیشه و نعمت بخش، پدید آرنده ی آسمان ها و زمین، عطا فرمایی خیر و خوبی را به هر که خواهی و بگردانی آن را از هر که خواهی. پس به مهر و رحمت خویش بر من منّت بنه ای مهربان ترین مهربانان.[مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمی رحمه الله]

استغفار در ماه رمضان

استغفار در ماه مبارک رمضان

از امام علی بن ابی طالب (علیه السلام) روایت شده است : علیکم فی شهر رمضان بالاستغفار والدعاء ، اما الدعاء فیدفع عنکم البلاء ، واما الاستغفار فیمحو ذنوبکم.[الإقبال بالأعمال الحسنة فیما یعمل مرة فی السنة، الجزء الأول، ص 64بر شماست که در ماه رمضان طلب بخشش و دعا کنید اما دعا بلا را از شما دور می کند و استغفار گناهان شما را از بین می برد.

افطار خوردن , افطاری دادن

افطار خوردن در ماه رمضان

امام علی(علیه السلام) فرمودند: مستحب است با شیر افطار کند. افطار کردن به آب و نبات و حلوا و آب نیمِ گرم، به هر کدام که باشد نیز خوب است که رسول خدا(صلی الله علیه وآله) با اینها افطار می کردند.

افطاری دادن در ماه رمضان

امام علی علیه السلام در شبهای مبارک رمضان و شبهای قدر به مردم اطعام می کرد و آنها را موعظه می نمود؛ چنان که در روایتی می خوانیم: «کانَ عَلِی بْنُ أَبی طالِبٍ علیه السلام یعُشُّ النّاسَ فی شَهْرِ رَمَضانَ بِاللَّحْمِ وَ لا یتَعَشّی مَعَهُمْ فَإِذا فَرِغُوا خَطَبَهُمْ وَ وَعَظَهُمْ... وَ قالَ فی خُطْبَتِهِ إِعْلَمُوا أَنَّ مِلاکَ اَمْرِکُمُ الدّینُ وَ عِصْمَتَکُمُ التَّقْوی وَ زینَتَکُمُ الاْءَدَبُ وَ حُصُونُ اَعْراضِکُمُ الْحِلْمُ؛[سفینة البحار، ج 1، ص 703] همیشه علی بن ابی طالب علیه االسلام شام[و افطاری تهیه شده] از گوشت را به مردم در ماه رمضان می داد، ولی خود از آن [گوشت] استفاده نمی کرد. پس هنگامی که [از خوردن شام] فارغ می شدند، برای آنها خطبه می خواند و آنها را موعظه می نمود... و در خطبه اش فرمود: بدانید ملاک امر [و کارهای] شما دین است و نگه دارنده شما تقوا، و زینت شما ادب، و دژهای [نگه دارنده] آبروی شما حلم است.»

اعتكاف در ماه رمضان

اعتكاف در ماه رمضان

امام علی علیه السلام در این زمینه می فرماید: «فَلَمْ یزَلْ یعْتَکِفُ فِی الْعَشْرِ الاْءَواخِرِ مِنْ رَمَضانَ حَتّی تَوَفّاهُ اللّهُ؛ پس [پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله] همیشه در دهه آخر ماه رمضان در حال اعتکاف بود تا آن وقت که خداوند او را گرفت

 

گزارشی از آخرین شب قدر

امام علی علیه السلام در رمضان آخر عمر خویش حال عجیبی داشت و هر شبی را در یک جا میهمان بود. غذا کم میل می فرمود و... .

ابن حجر چنین می گوید: «هنگامی که رمضان[آخر عمر حضرت] فرا رسید، هر شب در منزل یکی از بستگان افطار می کرد؛ شبی در منزل حسن علیه السلام، شبی در منزل امام حسین علیه السلام و شبی نزد عبداللّه بن جعفر [شوهر دخترش زینب]، و بیش از سه لقمه غذا نمی خورد، «وَ یقُولُ: اُحِبُّ اَنْ اَلْقِی اللّهَ وَ اَنَا خِمْصٌ؛[انوار البهیة، شیخ عباس قمی، ص 31؛ صواعق ابن حجر، ص 80] و می فرمود: دوست دارم خدا را [با شکم] گرسنه ملاقات کنم

در آن شب حضرت سوره یس می خواند و مرتب به آسمان نگاه می کرد و می فرمود: «امشب، همان شبی است که به من وعده دیدار داده شده است.»[انوار البهیة، شیخ عباس قمی، ص 80]

امام علی علیه السلام هیجان عجیبی داشت. خود می گوید: هر کاری کردم، راز مطلب را نفهمیدم؛ «مازِلْتُ اَفْحَصُ عَنْ مَکْنُونِ هذَا الاْءَمْرِ وَ اَبَی اللّهُ اِلاّ اَخْفاهُ ؛[منتهی الآمال، ج 1، ص 126؛ نهج البلاغة، خطبه 177] خیلی تلاش کردم که سرّ و باطن این امر را به دست بیاورم، ولی خدا اِبا کرد، جز اینکه آن را پنهان کرد.»

آن گاه رهسپار مسجد شد. چند رکعت نماز گزارد. سپس بالای مأذنه رفت تا اذان بگوید.

وقتی از بالای مأذنه پایین می آمد، می فرمود:

«خَلُّوا سَبیلَ الْمُۆْمِنِ الْمُجاهِدِ فِی اللّهِ لا یعْبُدُ غَیرَ الْواحِدِ؛ یعنی باز کنید راه مۆمن رزمنده در راه خدا را که [افتخارش این است که] غیر از [خدای] واحد را نپرستیده است.»

آن گاه به مسجد بازگشت و مشغول نماز شد و سر از سجده برداشت که شمشیر زهراگین فرقش را شکافت. در این حال، فرمود: «بِسْمِ اللّهِ وَ بِاللّهِ وَ عَلی مِلَّةِ رَسُولِ اللّهِ فُزْتُ وَ رَبِّ الْکَعْبَةِ...هذا ما وَعَدَنَا اللّهُ وَ رَسُولُهُ؛[نهج البلاغة، صبحی صالح، ص 379؛ زندگانی امیرالمۆمنین، ج 2، ص 321؛ انسان کامل، مرتضی مطهری، ص 49] به نام خدا و به یاری خدا و بر دین رسول خدا. قسم به پروردگار کعبه که رستگار شدم... این [شهادت[ چیزی بود که خدا و رسولش به ما وعده داده بودند.»

توصیه های امام علی علیه السلام در ماه رمضان

منبع: زهرا اجلال، بخش نهج البلاغه تبیان به نقل از خبرگزاری حوزه - توصیه های امام علی علیه السلام در ماه مبارک رمضان

Share