آیا ولی فقیه مرتکب اشتباه میشود؟ | پادپخش ولایت فقیه جلسه ششم با سخنرانی استاد علیپور / بخش دوم
پادپخش ولایت فقیه - جلسه ششم | ادامه بحث «آیا ولی فقیه دچار اشتباه میشود؟» با استاد علیپور
پس از طرح پرسش «آیا ولی فقیه مرتکب اشتباه میشود؟» در جلسه پیشین، استاد علیپور در ششمین بخش از مجموعه پادپخشهای ولایت فقیه به تبیین سازوکارهای اصلاح تصمیمات فقهی و مدیریتی ولی فقیه میپردازد. در این جلسه، موضوع نقش مشورت، شورای نگهبان و مصلحت نظام در پیشگیری و اصلاح خطاها، با بیانی روشن و مستند بررسی میشود.
مرور بحث جلسات گذشته:
در جلسه پنجم، استاد علیپور بهروشنی توضیح داد که عصمت از ویژگی امامان معصوم است و ولی فقیه از خطا مصون نیست، اما ساختار نظام اسلامی برای جلوگیری از اشتباه فقیه و اصلاح مسیر، مبتنی بر نظارت شرعی و عقلانی طراحی شده است.
جلسه ششم بهمنزلهی ادامهی همان بحث، وارد بُعد اجرایی این موضوع میشود.
سازوکار جلوگیری از خطا در ولایت فقیه
استاد علیپور در این جلسه بیان میکند که ولایت فقیه نظامی تکنفرهی مطلق نیست؛ بلکه در تعامل با قانون اساسی، شورای نگهبان، مجلس خبرگان و دیگر نهادهای نظارتی عمل میکند. این ساختار جمعی موجب میشود که احتمال بروز خطا در تصمیمگیریها به حداقل برسد.
به گفته وی: «در نظام اسلامی، هیچ تصمیمی خارج از دایرهی قانون و نظارت تخصصی گرفته نمیشود. حتی ولی فقیه نیز در چارچوب قانون الهی و عقل جمعی جامعه مؤمنان تصمیم میگیرد.»
نقش مشورت در تصمیمات ولی فقیه
ولایت فقیه در عمل، متکی بر اجتهاد پویا و مشورت تخصصی است. این ویژگی باعث میشود تصمیمات فقیه نه از سر تشخیص فردی، بلکه در پی گفتوگو با نخبگان فقهی و سیاسی اتخاذ گردد. به تعبیر استاد علیپور، ولایت فقیه یعنی رهبری در مسیر عقلانیت و قانون، نه اقتدار بدون پاسخگویی.
نسبت میان قانون و ولایت
یکی از محورهای اصلی این گفتار، تبیین نسبت «قانون» و «ولایت» است. استاد علیپور میافزاید که فقیه حاکم نیز در برابر قانون الهی و مصالح مردم مسئول است و اگر خطایی رخ دهد، با پیشنهاد نهادهای مشورتی یا اصلاح تصمیم، مسیر تصحیح میشود.
جمعبندی
استاد علیپور در جمعبندی بیان میکند: «ولایت فقیه در ذات خود عقلانی، قابل اصلاح و پاسخگوست؛ چون از عصمت ذاتی سخن نمیگوید، بلکه از ولایت بر اساس عدالت و خرد جمعی دفاع میکند.»
افزودن دیدگاه جدید